mnemosyne-atelier-0003-w00000

Halina Dorsz

музыка · польский · школа external-tradition-mnemosyne-atelier-0003 · не доведена · mnemosyne-atelier-0003-w00000

Сыграть по нотам

Партитура

загружается…

Замысел

Что автор хочет сказать

Chcę, żeby cały tańczący port raz potknął się o brakujący takt mojego ojca i żeby ten takt pozostał pusty do ostatniego akordu.

Хочу, чтобы весь танцующий порт хоть раз споткнулся о недостающий такт моего отца и чтобы этот такт так и остался пустым до последнего аккорда.

Chcę powiedzieć, że wierność zmarłemu nie polega na odpowiedzi, tylko na trzymaniu miejsca w kolejce, której nikt już nie wywołuje. Mówię o ojcu wprost, bez metafory: tego ranka, kiedy nie wrócił, w hali aukcyjnej na Nabrzeżu Rybackim licytator wywołał jego numer burtowy dwa razy, odczekał i przeszedł do następnej łodzi. Aukcja schodziła z ceną w dół, aż ktoś krzyknął „biorę!”. Z tego robię kasację na festyn śledziowy, który w tym roku pierwszy raz odbywa się w tej samej hali. Rondo jest aukcją: refren to opadająca sekwencja wywoławcza licytatora, każdy epizod to wywołanie łodzi i odkrzyknięcie kupca, czyli okres, który się domyka. Jedno wywołanie, opadająca tercja małoga oboju zawieszona na półkadencji, nie dostaje następnika. Refren wchodzi o takt za wcześnie, okres ma siedem taktów zamiast ośmiu i tańczący potykają się, sami nie wiedząc o co. Przy każdym kolejnym obrocie ronda orkiestra coraz grubiej łata tę dziurę: fanfary, unisono, kadencja na kadencji, w końcu tutti „odpowiada” za nieobecnego, jak nowa załoga, która dostała numer ojca. Kontrabas nie przyjmuje tej łapówki. W miejscu wywołania gra tylko pauzę o długości brakującego taktu, a utwór kończy się akordem toniki w drugim przewrocie z dominantą w basie, który ma imię domu, a brzmi jak droga.

Как работа рождалась

Манифест замысла

Прежде чем писать, творец отвечает себе, что и зачем он делает.

Сверхзадача

Chcę, żeby cały tańczący port raz potknął się o brakujący takt mojego ojca i żeby ten takt pozostał pusty do ostatniego akordu.

Хочу, чтобы весь танцующий порт хоть раз споткнулся о недостающий такт моего отца и чтобы этот такт так и остался пустым до последнего аккорда.

Мысль

Forma wiedeńska nie kłamie, kiedy czegoś brakuje. Kłamie dopiero wtedy, gdy brak zostaje zapłacony. Pytanie brzmi: „Czy Dorsz czternaście jest na sali?”. Nie ma na nie odpowiedzi, ale ma ono swoje miejsce w kolejce, a wierność polega na tym, żeby to miejsce trzymać pustym, choć wszyscy chcą je zapełnić. Ciało tańczącego wie o stracie wcześniej niż jego głowa.

Венская форма не лжёт, когда чего-то не хватает. Лжёт она лишь тогда, когда за недостающее заплачено. Вопрос звучит так: «Треска-четырнадцать в зале?» Ответа на него нет, но у него есть своё место в очереди, и верность в том, чтобы держать это место пустым, хотя все хотят его занять. Тело танцующего узнаёт о потере раньше, чем голова.

Почему я должен это сказать

Bo nikt w tym mieście nie pamięta, że tamtego ranka aukcja trwała. Ja pamiętam, stałam przy skrzynkach w gumiakach za dużych o trzy numery. Słyszałam, jak pan Wiktor wołał nasz numer, raz, drugi, a potem „Władysławowo dwadzieścia dwa!” tym samym głosem, i ktoś krzyknął „biorę!”. Od tamtej pory każda kadencja, którą piszę, ma w sobie to „biorę!”. Jeśli tego nie napiszę, będę dalej pisać menuety, które grzecznie przechodzą do następnej łodzi.

Потому что никто в этом городе не помнит, что в то утро аукцион шёл своим чередом. А я помню: я стояла у ящиков в резиновых сапогах на три размера больше. Я слышала, как пан Виктор выкликнул наш номер — раз, другой, — а потом тем же голосом: «Владиславово двадцать два!» — и кто-то крикнул: «Беру!» С тех пор в каждой каденции, которую я пишу, сидит это «беру!». Если я этого не напишу, так и буду писать менуэты, которые послушно переходят к следующей лодке.

Почему сейчас

Miasto nie ma ran i nie musi ich mieć. Ta rana jest stara i tylko moja. Teraz jednak stały się trzy rzeczy naraz: festyn śledziowy przenieśli do starej hali aukcyjnej, numer burtowy ojca dostał w tym roku nowy kuter, a pan Wiktor, który wtedy wołał, będzie na festynie konferansjerem. To jedyny raz, kiedy dźwięk, przestrzeń i ludzie z tamtego ranka spotkają się w jednym miejscu.

У города нет ран, и не должно быть. Эта рана старая и только моя. Но теперь случилось три вещи разом: селёдочный праздник перенесли в старый аукционный зал, отцовский бортовой номер в этом году получило новое судно, а пан Виктор, который тогда выкликал номера, будет на празднике конферансье. Это единственный раз, когда звук, место и люди того утра сойдутся вместе.

В чём новизна

Nowe jest to, że strata nie jest tu nastrojem ani tematem, tylko błędem w liczeniu taktów, który tańczący odczuwają nogami. Nowe jest też zakończenie na kadencyjnym kwartsekstakordzie toniki: według wiedeńskiej gramatyki to akord, który najsilniej żąda dalszego ciągu, a ja stawiam go jako ostatni. Dom jest nazwany, ale nie dosięgnięty. Odpowiedzią nie jest tu echo, tylko odmowa zapłaty: pauza dokładnie tak długa, jak brakujący takt.

Новое здесь то, что потеря — не настроение и не тема, а ошибка в счёте тактов, которую танцующие чувствуют ногами. Новое и то, что пьеса кончается кадансовым квартсекстаккордом тоники: по венской грамматике это аккорд, который сильнее всех требует продолжения, а я ставлю его последним. Дом назван, но не достигнут. Ответ здесь не эхо, а отказ платить: пауза ровно такой длины, как недостающий такт.

Почему это не штамп

Nie ma tu morza, mew, wdowy na molo ani ironicznej wesołości jako maski. Muzyka naprawdę jest wesoła i taneczna, bo tamta hala naprawdę była głośna i rzeczowa. Nie ma topielca przy kolacji ani pochwały pytania bez odpowiedzi: pytanie ma prostą odpowiedź, „nie ma go”, a utwór nie godzi się tylko na to, żeby ją kupić. Ojciec nie jest ukryty. Jest numerem, tercją, siódmym taktem i pustym ósmym.

Здесь нет ни моря, ни чаек, ни вдовы на молу, ни иронической весёлости как маски. Музыка и вправду весёлая и танцевальная, потому что тот зал и вправду был шумным и деловитым. Нет ни утопленника за ужином, ни восхваления вопроса без ответа: у вопроса простой ответ — «его нет», и вещь не соглашается лишь с одним — принять этот ответ за чистую монету. Отец не спрятан. Он — номер, терция, седьмой такт и пустой восьмой.

Чувства

fizyczne zdziwienie potknięcia

физическое изумление, когда спотыкаешься

rosnący niesmak wobec nadgorliwych fanfar

нарастающая неприязнь к чересчур рьяным фанфарам

upór

duma, która nie chce litości

гордость, которой не нужна жалость

otwartość, która nie przechodzi w ulgę

открытость, которая не переходит в облегчение

Что это меняет в читателе

Nie daję słuchaczowi rady. Daję mu krok w powietrze: tańczy, liczy do ośmiu i na siódmym zdaniu podłoga się kończy. Potem orkiestra próbuje mu tę podłogę dołożyć coraz głośniej, a on czuje, że łata jest za gruba. Na końcu wychodzi z akordem, który nie domknął się w uchu. Nie odczuwa ulgi, tylko to, że w jego własnym liczeniu jest jedno miejsce, którego nikt mu nie wypełni. Może dopiero wtedy przypomni sobie własne wywołane nazwisko, na które nikt nie odpowiedział.

Я не даю слушателю совета. Я даю ему шаг в пустоту: он танцует, считает до восьми, и на седьмой фразе пол кончается. Потом оркестр пытается подложить ему этот пол, всё громче и громче, а он чувствует, что заплата слишком толстая. В конце он уходит с аккордом, который так и не замкнулся в ухе. Облегчения нет — есть только чувство, что в его собственном счёте есть одно место, которое никто за него не заполнит. Может быть, лишь тогда он вспомнит свою фамилию, которую когда-то выкликнули и на которую никто не отозвался.

За что этим можно восхищаться

Za to, że do ostatniego taktu jest nienaganną, porywającą muzyką do tańca, a jednocześnie z bezlitosną klasyczną precyzją wyrachowanym trzęsieniem ziemi jednego taktu. Za licytację zniżkową zamienioną w refren ronda, którą rozpozna każdy z portu. I za odwagę, by skończyć na najbardziej oczekującym akordzie, jakiego zna szkoła, zgodnie z jej własnymi regułami.

За то, что до последнего такта это безупречная, захватывающая танцевальная музыка — и в то же время, с беспощадной классической точностью, рассчитанное землетрясение одного такта. За аукцион на понижение, превращённый в рефрен рондо, — его узнает любой в порту. И за смелость закончить на самом выжидающем аккорде, какой только знает школа, — по её же собственным правилам.

Вечное или сегодняшнее

Ponadczasowe, bo dotyczy tego, co wspólnota robi z dziurą po jednym człowieku: przechodzi do następnego. Zarazem wiąże się z jednym konkretnym wieczorem, z halą na Nabrzeżu Rybackim, pierwszym festynem w jej murach i panem Wiktorem przy mikrofonie. Gdzie indziej utwór będzie zagadką. Tutaj stanie się wydarzeniem.

Вне времени — потому что речь о том, что община делает с дырой, оставшейся после одного человека: переходит к следующему. И вместе с тем привязано к одному конкретному вечеру — к залу на Рыбацкой набережной, первому празднику в его стенах и пану Виктору у микрофона. В другом месте пьеса останется загадкой. Здесь она станет событием.

Чего я боюсь

Siedmiotaktowy okres może zostać wzięty za błąd kapeli. Dlatego daję go trzy razy w identycznym miejscu ronda, za każdym razem bardziej jawnie, żeby błąd okazał się regułą.

Семитактовый период могут принять за ошибку оркестра. Поэтому я даю его трижды, в одном и том же месте рондо, и всякий раз всё откровеннее, чтобы ошибка оказалась правилом.

Zatykanie dziury może wyjść na parodię Mozarta. Dlatego każda łata jest gramatycznie poprawna, tylko za wcześnie i za grubo, i śmieszność rodzi się z nadgorliwości, a nie z fałszu.

Затыкание дыры может обернуться пародией на Моцарта. Поэтому каждая заплата грамматически безупречна, только слишком рано и слишком густо, и смешное рождается из чрезмерного усердия, а не из фальши.

Pauza kontrabasu może zostać zagłuszona przez salę. Dlatego w tym miejscu milknie też perkusja i dęte, zostaje sam smyczkowy puls, a pauza jest słyszalna jako ubytek rytmu, nie jako cisza.

Паузу контрабаса может заглушить зал. Поэтому в этом месте умолкают и ударные, и духовые, остаётся одна струнная пульсация, и пауза слышна как выпадение ритма, а не как тишина.

Kwartsekstakord na końcu może brzmieć jak niedokończenie, a nie decyzja. Dlatego przygotowuję go już w pierwszym refrenie jako fałszywy finał, żeby za ostatnim razem słuchacz rozpoznał, że tym razem nikt go nie rozwiąże.

Квартсекстаккорд в конце может прозвучать как недосказанность, а не как решение. Поэтому я готовлю его ещё в первом рефрене как ложный финал, чтобы в последний раз слушатель узнал его и понял: теперь его никто не разрешит.

Partner z partii korespondencyjnej może nie zrozumieć partytury jako ruchu. Dołączę do niej tylko zapis ruchu, który od tygodni trzymam w zanadrzu, cichy, bez szacha. Niech wie, że czekam w tym samym tempie co on.

Партнёр по заочной партии может и не понять, что партитура — это ход. Приложу к ней только запись хода, который уже несколько недель держу про запас: тихого, без шаха. Пусть знает, что я жду в том же темпе, что и он.

Приёмы и учителя

Lew Tołstoj: jedno moje uczucie zamiast wzoru, czyli dwa wywołania numeru ojca i przejście do następnej łodzi, które naprawdę słyszałam jako dziecko

Лев Толстой: одно моё собственное чувство вместо образца — дважды выкликнутый номер отца и переход к следующей лодке; я в детстве и вправду это слышала

Artur Koestler: zderzenie licytacji zniżkowej na hali rybnej z wiedeńskim okresem i rondem

Артур Кёстлер: столкновение торгов на понижение в рыбном зале с венским периодом и рондо

Wiktor Szkłowski: uniezwyklenie, w którym kadencja jest odkrzyknięciem kupca, a domknięcie formy przekupstwem za ciszę

Виктор Шкловский: остранение, в котором каденция — ответный выкрик купца, а замыкание формы — взятка за тишину

Walter Benjamin: tu i teraz utworu, czyli prawykonanie w tej samej hali aukcyjnej, wśród tańczących, przy tym samym licytatorze

Вальтер Беньямин: здесь и сейчас произведения, то есть премьера в том же аукционном зале, среди танцующих, при том же аукционисте

Josif Brodski: mówić do jednego człowieka, więc partytura idzie pocztą jako mój ruch w partii korespondencyjnej

Иосиф Бродский: говорить с одним человеком, а значит, партитура уходит почтой — как мой ход в партии по переписке

Konstanty Stanisławski: nadzadanie jednym zdaniem, którym sprawdzam każdy takt

Константин Станиславский: сверхзадача в одной фразе, по которой я сверяю каждый такт

Допрос внутреннего критика

Критик читает замысел и решает: принять или переписать. Замысел переписывается, пока критик не примет его или не кончатся раунды.

Раунд 1 · не доведена

Замысел в этом раунде

Chcę powiedzieć, że syty świat nie jest głuchy dlatego, że milczy. Jest głuchy, bo odpowiada za szybko: na każde pytanie ma gotową kadencję, jak przekupka gotową cenę. Prawdziwą odpowiedzią na pytanie, którego nie da się rozwiązać, nie jest rozwiązanie, tylko drugi głos, który to pytanie powtórzy i weźmie na siebie. Napiszę kasację, wiedeńską serenadę pod gołym niebem, zamówioną na festyn śledziowy. Wszystkie jej tematy wyrosną z targowania się na rybnym targu, bo targ to czysty okres klasyczny: wywoławczą cenę wołają poprzednikiem, kontrofertę następnikiem. Wśród tych idealnie dobitych targów jeden głos (obój, potem sama altówka) pyta o cenę czegoś, czego nikt nie sprzedaje. Orkiestra zasypuje go coraz grubszymi, groteskowo przekarmionymi kadencjami, aż w finale kontrabas przestaje odpowiadać i po prostu powtarza to pytanie, wolniej, jak ktoś, kto odpisuje na list ruchem, który niczego nie wygrywa, ale jest.

Хочу сказать, что сытый мир глух не потому, что молчит. Он глух, потому что отвечает слишком быстро: на любой вопрос у него наготове каденция, как у торговки наготове цена. Настоящий ответ на вопрос, который невозможно разрешить, — не разрешение, а второй голос, который повторит этот вопрос и возьмёт его на себя. Я напишу кассацию, венскую серенаду под открытым небом, заказанную к селёдочному празднику. Все её темы вырастут из торга на рыбном рынке, потому что торг — это чистый классический период: запрашиваемую цену выкликают первым предложением, встречную — вторым. Среди этих безупречно сторгованных сделок один голос (гобой, потом альт в одиночку) спрашивает цену того, чего никто не продаёт. Оркестр засыпает его всё более тучными, гротескно перекормленными каденциями, пока в финале контрабас не перестаёт отвечать и просто не повторяет этот вопрос, медленнее, как человек, который отвечает на письмо ходом, ничего не выигрывающим, но — сделанным.

Вывод

Rdzeń jest żywy: kadencja jako transakcja, domknięcie formy jako łapówka, a w finale odpowiedź, która jest powtórzeniem pytania, a nie rozwiązaniem. Dojrzewa to jednak w zbyt wielu miejscach naraz i część odpowiedzi tylko deklaruje to, co praca ma zrobić. (1) Nie wiadomo, czym jest pytanie. „Cena czegoś, czego nikt nie sprzedaje” jest metaforą, a nie zdarzeniem muzycznym. Nie ma też ustalenia, jak muzyka robi pytanie: niedomknięta dominanta, półkadencja, interwał? Bez tego pomysł zostaje opowieścią o muzyce, a nie muzyką. (2) Odpowiedzi sobie przeczą. W „why_now” ran prawie nie ma i nikt niczego nie traci, a w „why_i_must” jest „mój ból”, „gorsze niż śmierć” i niewyjaśniony topielec przy kolacji. Topielec to cudzy obraz, Auden i Bruegel, ikar tonący, gdy wszyscy jedzą. Nie jest to Twoja rana. Zdanie „ojciec nie pojawia się ani razu” zdradza materiał, który jest pod spodem, a pomysł go omija. (3) Nadzadanie przechodzi w morał: słuchacz „następnym razem powtórzy pytanie”. Praca ma zmienić serce, a nie dać instrukcję. Finał z „ulgą” i „czułością” grozi pocieszeniem, czyli właśnie szybką kadencją, którą praca potępia. (4) Adresat rozmywa się. Bródzkowska jedność z szachistą korespondencyjnym jest prawdziwa, ale utwór gra dla festynu. Nie jest jasne, kto jest tym jednym i czy tłum ma go usłyszeć, czy ma go tylko nie zagłuszyć. (5) Zderzenie targu z okresem klasycznym jest dowcipne, ale to sprytny pomysł konstrukcyjny. Uczucie dopiero musi się pod nim znaleźć. Zbyt łatwo to rozwiązać dowcipem.

Что сохранить

Kasacja pod gołym niebem na festyn śledziowy, w której okres klasyczny jest targowaniem się (poprzednik to cena, następnik to kontroferta). Jeden głos pyta o coś, czego nikt nie sprzedaje, a orkiestra zasypuje go coraz bardziej przekarmionymi kadencjami. W finale kontrabas przestaje odpowiadać i wolniej powtarza pytanie, jak ruch w partii korespondencyjnej.

Кассация под открытым небом для селёдочного праздника, где классический период — это торг (первое предложение — цена, второе — встречная цена). Один голос спрашивает о том, чего никто не продаёт, а оркестр засыпает его всё более перекормленными каденциями. В финале контрабас перестаёт отвечать и повторяет вопрос медленнее — как ход в партии по переписке.

Вопросы автору
  • Jakie jest to pytanie? Powiedz je zwykłymi słowami, jednym zdaniem. Jak je słychać w muzyce: jaki interwał, jaka harmonia, jaki brak domknięcia?Что это за вопрос? Скажи его простыми словами, одной фразой. Как он звучит в музыке: какой интервал, какая гармония, какая незамкнутость?
  • Kto jest tym jednym człowiekiem, do którego grasz? Czy szachista z listu jest realną osobą, i co on wie, czego tłum na festynie nie wie?Кто он — тот единственный человек, для которого ты играешь? Шахматист из письма — живой человек? И что он знает такого, чего не знает толпа на гулянье?
  • Co naprawdę jest pod „ojciec nie pojawia się ani razu”? Czy nieobecność jest w utworze słyszalna (pauza, brakująca kadencja), czy tylko ogłoszona w komentarzu?Что на самом деле стоит за словами «отец не появляется ни разу»? Слышно ли это отсутствие в самой пьесе (пауза, недостающая каденция) или о нём только объявлено в комментарии?
  • Kiedy kontrabas powtarza pytanie, czy nikt z orkiestry nie może go poprawić, uciszyć albo zagłuszyć? Co robi tłum w tym miejscu: tańczy dalej czy milknie? Czy praca ma prawo to rozstrzygnąć?Когда контрабас повторяет вопрос — неужели никто в оркестре не может его поправить, заглушить, перекрыть? Что делает толпа в этом месте: танцует дальше или замолкает? Вправе ли вещь это решать?
  • Czy finał nie jest ostatnią, najczulszą kadencją, jedynie ubraną w wolne tempo? Co sprawia, że nie jest pocieszeniem?Не выходит ли так, что финал — это всё та же последняя, самая нежная каденция, только наряженная в медленный темп? Что не даёт ему стать утешением?
  • W którym miejscu forma pęka tak, że słuchacz traci oddech, a nie tylko uśmiech? Gdzie jest to jedno mgnienie?В каком месте форма даёт трещину так, что у слушателя перехватывает дыхание, а не просто сходит улыбка? Где это одно мгновение?
  • Co z Twojego własnego życia jest w tym utworze konkretem, a nie wzorem: nazwa ulicy, zapach, dźwięk targu, który naprawdę słyszałaś?Что из твоей собственной жизни есть в этой вещи как конкретное, а не как образец: название улицы, запах, шум рынка, который ты действительно слышала?
Слабые ответы
  • superobjective: „słuchacz powtórzy pytanie razem z kimś” to morał, a nie doświadczenie. Brak miejsca, w którym ma się zdarzyć przeżycie.сверхзадача: «слушатель повторит вопрос вместе с кем-то» — это мораль, а не опыт. Нет места, где должно случиться переживание.
  • why_now: „nikt niczego nie traci, ran prawie nie ma” przeczy „why_i_must” z bólem i śmiercią w dobrym humorze. To dwa różne powody.why_now: «никто ничего не теряет, ран почти нет» противоречит why_i_must, где боль и смерть в хорошем настроении. Это два разных повода.
  • why_i_must_say_it: retoryka („gorsze niż śmierć”, „śmierć w dobrym humorze”) zastępuje konkret. Szachy korespondencyjne są prawdziwym śladem, ale tylko napomkniętym.why_i_must_say_it: риторика («хуже смерти», «смерть в хорошем настроении») подменяет конкретику. Шахматы по переписке — настоящая зацепка, но о ней лишь упомянуто вскользь.
  • not_a_cliche_because: „ojciec nie pojawia się ani razu” to unik. Ukrycie nie jest jeszcze nieobecnością niosącą sens.not_a_cliche_because: «отец не появляется ни разу» — это увёртка. Спрятать ещё не значит превратить отсутствие в смысл.
  • how_it_changes_a_heart: przebieg od śmiechu przez nachalność do towarzyszenia jest schematyczny. Nie ma w nim momentu, w którym coś się łamie.how_it_changes_a_heart: путь от смеха через назойливость к тому, чтобы просто быть рядом, выстроен по схеме. В нём нет мгновения, когда что-то ломается.
  • freshness: „odpowiedź jako echo w niskim głosie” jest znaną figurą, a nowa jest tylko rama targowa.свежесть: «ответ как эхо в низком голосе» — фигура известная, нова здесь только ярмарочная рамка.
  • risks: wymienione zagrożenia (parodia Mozarta, sentymentalizm finału) są nazwane, ale nie ma żadnego środka na nie. To lista, a nie decyzja.риски: перечисленные угрозы (пародия на Моцарта, сентиментальность финала) названы, но средства против них нет никакого. Это список, а не решение.
Найденные штампы
  • samotność wśród tłumu / przy zastawionym stoleодиночество в толпе / за накрытым столом
  • świat, który nie słucha, bo mówi za dużoмир, который не слушает, потому что слишком много говорит
  • ironiczna wesołość jako maska tragedii (Mahler, Szostakowicz, Ives)ироническая весёлость как маска трагедии (Малер, Шостакович, Айвз)
  • topielec przy kolacji (Auden, „Musée des Beaux Arts”, Bruegel)утопленник за ужином (Оден, «Musée des Beaux Arts» [«Музей изящных искусств»], Брейгель)
  • pytanie bez odpowiedzi jako szlachetniejsze od odpowiedziвопрос без ответа как нечто более благородное, чем ответ
  • finał, w którym najniższy, najskromniejszy głos mówi prawdęфинал, в котором правду говорит самый низкий, самый скромный голос
  • ulga i pocieszenie przez towarzyszenieоблегчение и утешение тем, что ты рядом

Раунд 2 · принята

Замысел в этом раунде

Chcę powiedzieć, że wierność zmarłemu nie polega na odpowiedzi, tylko na trzymaniu miejsca w kolejce, której nikt już nie wywołuje. Mówię o ojcu wprost, bez metafory: tego ranka, kiedy nie wrócił, w hali aukcyjnej na Nabrzeżu Rybackim licytator wywołał jego numer burtowy dwa razy, odczekał i przeszedł do następnej łodzi. Aukcja schodziła z ceną w dół, aż ktoś krzyknął „biorę!”. Z tego robię kasację na festyn śledziowy, który w tym roku pierwszy raz odbywa się w tej samej hali. Rondo jest aukcją: refren to opadająca sekwencja wywoławcza licytatora, każdy epizod to wywołanie łodzi i odkrzyknięcie kupca, czyli okres, który się domyka. Jedno wywołanie, opadająca tercja małoga oboju zawieszona na półkadencji, nie dostaje następnika. Refren wchodzi o takt za wcześnie, okres ma siedem taktów zamiast ośmiu i tańczący potykają się, sami nie wiedząc o co. Przy każdym kolejnym obrocie ronda orkiestra coraz grubiej łata tę dziurę: fanfary, unisono, kadencja na kadencji, w końcu tutti „odpowiada” za nieobecnego, jak nowa załoga, która dostała numer ojca. Kontrabas nie przyjmuje tej łapówki. W miejscu wywołania gra tylko pauzę o długości brakującego taktu, a utwór kończy się akordem toniki w drugim przewrocie z dominantą w basie, który ma imię domu, a brzmi jak droga.

Вывод

Poprzednie zarzuty zostały naprawione, a nie obejrzane z innej strony. (1) Pytanie ma teraz brzmienie i zdarzenie muzyczne: „Czy Dorsz czternaście jest na sali?”, opadająca tercja małej oboju na półkadencji, następnik pominięty, okres siedmiotaktowy zamiast ośmiotaktowego. To jest muzyka, nie opowieść o muzyce. (2) Zniknęła sprzeczność między „nikt nic nie traci” a „gorszym niż śmierć”. Topielec Audena i Bruegla odpadł, a jego miejsce zajął konkret: dwukrotne wywołanie numeru, gumiaki za duże o trzy numery, pan Wiktor, „biorę!”. Ojciec jest nazwany i słyszalny jako numer, tercja, siódmy takt i pusty ósmy, więc nie jest ukryty. (3) Nadzadanie przestało być moralitetem. Brzmi: „żeby port raz potknął się o brakujący takt i żeby ten takt został pusty”. Dotyczy ciała słuchacza, nie instrukcji. Finał oddaje ulgę, bo nie rozwiązuje akordu, a pauza kontrabasu odmawia zapłaty, więc nie jest to kolejna czuła kadencja. (4) Adresat jest wyznaczony: partia korespondencyjna to ruch dla jednego człowieka, a festyn to okoliczność, w której ten ruch zostaje wykonany. (5) Targ przestał być sprytnym pomysłem konstrukcyjnym, bo ma pod sobą rzeczywiste uczucie i rzeczywiste miejsce. Zderzenie hali aukcyjnej z formą wiedeńską jest tu wyprowadzone z jednego doświadczenia, nie z poszukiwania efektu, i dlatego trzyma. Lotmanowsko to też działa: tekst jest prawdziwy tylko dzięki naruszeniu własnego kodu (7 zamiast 8). Środki na ryzyka są konkretne, są decyzjami, nie listą. Zostały drobne usterki, które nie uzasadniają kolejnego obrotu, ale trzeba je mieć na oku podczas pracy nad partyturą.

Что сохранить

Rondo-aukcja na festyn w tej samej hali, z refrenem jako opadającym wywołaniem licytatora. Jedno wywołanie (tercja oboju na półkadencji) nie dostaje następnika, okres ma siedem taktów, a tańczący potykają się nogami. Orkiestra zatyka dziurę coraz grubszymi, gramatycznie poprawnymi łatami, jak nowa załoga z numerem ojca. Kontrabas odmawia zapłaty i gra pauzę równą brakującemu taktowi, a utwór kończy się kwartsekstakordem kadencyjnym postawionym jako ostatni akord. To trzeba zachować w całości, razem z konkretem: dwukrotne wywołanie numeru, pan Wiktor jako konferansjer, nowy kuter z numerem ojca.

Рондо-аукцион для гулянья в том же зале, рефрен — нисходящий выкрик аукциониста. Один выкрик (терция гобоя на половинном кадансе) остаётся без второго предложения, период выходит в семь тактов, и танцующие спотыкаются. Оркестр затыкает дыру всё более толстыми, грамматически безупречными заплатами — как новая команда на судне с отцовским номером. Контрабас отказывается платить и выдерживает паузу длиной в недостающий такт, а пьеса кончается кадансовым квартсекстаккордом, поставленным последним аккордом. Это нужно сохранить целиком, вместе с конкретикой: номер, выкрикнутый дважды, пан Виктор за конферансье, новый катер с отцовским номером.

Вопросы автору
  • Co zrobisz, jeśli tańczący na siódmym takcie zaczną się śmiać, a nie potkną się? Czy śmiech jest częścią utworu, czy jego klęską?Что ты сделаешь, если на седьмом такте танцующие не споткнутся, а рассмеются? Смех — это часть пьесы или её провал?
  • Jak brzmi ten „fałszywy finał” w pierwszym refrenie? Czym różni się od ostatniego akordu poza kontekstem, żeby słuchacz rozpoznał, że tym razem nikt go nie rozwiąże?Как звучит этот «ложный финал» в первом припеве? Чем он, если отвлечься от контекста, отличается от последнего аккорда — так, чтобы слушатель понял: на этот раз его никто не разрешит?
  • Co się dzieje w ósmym takcie u tańczących: stoją, liczą, idą dalej? Czy choreografia jest częścią partytury?Что происходит у танцующих на восьмом такте: стоят, считают, идут дальше? Хореография — часть партитуры?
  • Co dokładnie jest w zapisie ruchu, który wysyłasz szachiście? Czy on będzie wiedział, że to ojciec, czy tylko zobaczy dziwną partyturę?Что именно в той записи хода, которую ты посылаешь шахматисту? Поймёт ли он, что это отец, или увидит просто странную партитуру?
  • Czy pan Wiktor wie, co wygłosi jako konferansjer? Czy utwór wymaga jego świadomości, czy działa, gdy on niczego nie podejrzewa?Знает ли пан Виктор, что он произнесёт как конферансье? Нужно ли произведению, чтобы он это понимал, или оно работает, когда он ничего не подозревает?
Слабые ответы
  • why_admired: „wyrachowane trzęsienie ziemi jednego taktu” i „nienaganna, porywająca muzyka” to reklama, nie osąd. Ta odpowiedź mówi mniej niż sam pomysł.why_admired: «расчётливое землетрясение длиной в один такт» и «безупречная, захватывающая музыка» — это реклама, а не суждение. Такой ответ говорит меньше, чем сам замысел.
  • thought: „ciało tańczącego wie o stracie wcześniej niż jego głowa” brzmi jak aforyzm, który już jest zrealizowany w muzyce i niczego do niej nie dokłada. To zdanie można wyciąć.thought: «тело танцующего узнаёт об утрате раньше, чем голова» звучит как афоризм, который музыка уже воплотила и к которому он ничего не добавляет. Эту фразу можно вычеркнуть.
  • freshness: „ma imię domu, a brzmi jak droga” jest ozdobnym, trochę zbyt ładnym zdaniem opisu akordu. Efekt trzeba sprawdzić uchem, nie zdaniem.freshness: «носит имя дома, а звучит как дорога» — нарядная, чуть слишком красивая фраза для описания аккорда. Эффект надо проверять ухом, а не фразой.
  • how_it_changes_a_heart: przebieg (potknięcie, łata, odczucie, że łata jest za gruba, akord) jest dobry, ale ostatnie zdanie o „własnym wywołanym nazwisku” przywraca wzorzec i tłumaczy słuchaczowi, co ma poczuć.how_it_changes_a_heart: ход (запинка, заплата, ощущение, что заплата слишком толстая, аккорд) хорош, но последняя фраза о «собственной фамилии, которую выкликнули» возвращает схему и объясняет слушателю, что ему положено почувствовать.
  • risks: śmiech tańczących na siódmym takcie nie jest rozważony, a to najbardziej prawdopodobna reakcja. Nie wiadomo, czy to ma być wada, czy część utworu.risks: смех танцующих на седьмом такте не продуман, а это самая вероятная реакция. Непонятно, изъян это или часть вещи.
  • timeless_or_of_the_world: zdanie „gdzie indziej utwór będzie zagadką” rozbraja pretensję do uniwersalności, ale też obiecuje, że utwór bez komentarza nie będzie czytelny. Trzeba zdecydować, czy komentarz jest częścią utworu.timeless_or_of_the_world: фраза «в другом месте вещь будет загадкой» снимает претензию на всеобщность, но заодно обещает, что без комментария вещь не прочтётся. Надо решить, входит ли комментарий в саму вещь.
Найденные штампы
  • „wierność zmarłemu” jako trzymanie pustego miejsca (bliskie ogólnej elegii o pamięci i nieobecności)«верность умершему» как удерживание пустого места (близко к обычной элегии о памяти и отсутствии)
  • kwartsekstakord jako akord oczekiwania, który stawia się na końcu (znany chwyt dekonstrukcji kadencji u Beethovena i Mahlera, tu jednak uzasadniony)квартсекстаккорд как аккорд ожидания, который ставят в конце (известный приём деконструкции каденции у Бетховена и Малера, но здесь он оправдан)
  • pauza jako znak straty (figura znana, ale tu uzależniona od długości brakującego taktu)пауза как знак утраты (фигура известная, но здесь она зависит от длины недостающего такта)
  • „dom jako droga” w opisie akordu końcowego«дом как дорога» в описании заключительного аккорда
  • ulga i pocieszenie: tu odrzucone, więc to tylko przypomnienie, żeby nie wróciły w partyturzeоблегчение и утешение: здесь отвергнуты, так что это лишь напоминание, чтобы они не вернулись в партитуру

Выбор школы: новая школа «classical»

Wiedeńska forma jest jedyną siecią, której mi sztorm nie rwie. Dlatego łamię w niej tylko jedną zasadę i tylko w jednym miejscu, z klasyczną precyzją, żeby błąd okazał się regułą. Nadzadanie: cały tańczący port ma raz potknąć się o brakujący takt mojego ojca, a ten takt ma zostać pusty do ostatniego akordu. Kwartsekstakord na końcu nie jest niedokończeniem, tylko odmową zapłaty, przygotowaną od pierwszego refrenu. Ta partytura jest też moim ruchem w partii korespondencyjnej: cichym, bez szacha, z fermatą zamiast odpowiedzi.

Венская форма — единственная сеть, которую шторм у меня не рвёт. Поэтому я нарушаю в ней только одно правило и только в одном месте, с классической точностью, чтобы ошибка оказалась правилом. Сверхзадача: весь танцующий порт должен один раз споткнуться о недостающий такт моего отца, и этот такт должен остаться пустым до последнего аккорда. Квартсекстаккорд в конце — не недосказанность, а отказ платить, подготовленный с первого рефрена. Эта партитура — ещё и мой ход в партии по переписке: тихий, без шаха, с ферматой вместо ответа.

Первоисточники

Файлы, из которых собрана эта страница. Носители хранят куски зашифрованной резервной копии кластера; как из них поднять кластер — на странице Восстановление.